Bijna de helft van LGBTQI+ scholieren kan zichzelf niet zijn op school
School is niet voor elke scholier een plek waar die zich veilig of zichzelf kan voelen. Dat blijkt uit de Grote Scholierenbevraging van de Scholierenkoepel.
43% van de bevraagde LGBTQIA+ scholieren voelt zich niet goed in hun vel op school en bijna de helft (49%) geeft aan zichzelf niet te kunnen zijn. Ze krijgen ook vaker te maken met pesten en seksueel grensoverschrijdend gedrag. Elke scholier moet zich veilig kunnen voelen op school en de ruimte krijgen om zichzelf te zijn.
Welbevinden LGBTQI+ scholieren staat onder druk op school
De cijfers tonen een duidelijke kloof in welbevinden tussen de bevraagde LGBTQI+ scholieren en de algemene groep. LGBTQI+ scholieren voelen zich bijna dubbel zo vaak onveilig op school (22% tegenover 12%), geven ruim dubbel zo vaak aan zich niet goed in hun vel te voelen (43% tegenover 21%) en zeggen veel vaker niet zichzelf te kunnen zijn (49% tegenover 26%). Bij non-binaire scholieren zijn die verschillen nog uitgesprokener, met respectievelijk 35%, 55% en 55%. Ook de algemene schoolsfeer wordt door LGBTQI+ scholieren minder vaak als warm en aangenaam ervaren (41% tegenover 31%).
Tegelijk is het beeld niet uitsluitend negatief: 90% ervaart dat leerkrachten respectvol met hen omgaan, iets vaker zelfs dan in de algemene groep (86%). Dat suggereert dat respectvolle omgang door leerkrachten alleen niet volstaat om LGBTQI+ scholieren een even groot gevoel van veiligheid, verbondenheid en ruimte om zichzelf te zijn te geven.
LGBTQI+ scholieren krijgen meer te maken met pesten
58% van de bevraagde LGBTQI+ scholieren geeft aan ooit gepest te zijn door een leerling van hun school. Bij non-binaire scholieren loopt het aandeel dat ooit gepest werd zelfs op tot 65%. In de algemene groep ligt dat aandeel een stuk lager: 33% geeft aan ooit gepest te zijn.
De meest voorkomende vormen van pesten bij LGBTQI+ scholieren zijn roddelen (77%), naroepen, uitlachen of belachelijk maken (76%) en schelden of beledigen (70%).
Dat zoveel LGBTQI+ scholieren aangeven dat ze gepest zijn, en dat dit bij non-binaire scholieren nog vaker voorkomt, mag het beleid niet negeren. Elke scholier heeft recht op een schoolomgeving waar je jezelf kan zijn, zonder angst om gepest te worden.
Ook seksueel grensoverschrijdend gedrag komt vaker voor
21% van de bevraagde LGBTQI+ scholieren geeft aan al eens seksueel grensoverschrijdend gedrag te hebben ervaren op school of op een stageplaats. Dat is meer dan dubbel zoveel als in de algemene groep, waar 9% dit aangeeft. Bij non-binaire scholieren loopt het aandeel nog verder op tot 26%.
Bij de LGBTQI+ scholieren die dit al eens meemaakten, gebeurde dat in 74% van de gevallen door een leerling op school. In 27% van de gevallen ging het om een leerkracht of andere volwassene op school. Bij 6% gebeurde het door een begeleider of andere volwassene op de stageplaats.
Scholieren vragen meer aandacht voor LGBTQI+ op school
De Scholierenkoepel vraagt minister Demir en andere beleidsmakers om deze signalen van LGBTQI+ scholieren ernstig te nemen. Daarom vraagt de scholierenkoepel aandacht voor het welzijn van LGBTQI+ scholieren. De organisatie pleit ervoor om middenveldorganisaties zoals çavaria voldoende te ondersteunen, zodat zij scholen kunnen begeleiden rond acceptatie en zichtbaarheid en vorming kunnen geven over LGBTQI+ thema’s.
Daarnaast vraagt de Scholierenkoepel succesvolle initiatieven die LGBTQI+ zichtbaarheid op school versterken, zoals de Paarscampagne, te blijven ondersteunen.
Scholen moeten een plek zijn waar je niet hoeft na te denken of je wel jezelf kan zijn. Daarom is het belangrijk dat scholen ondersteuning krijgen om hier werk van te maken en dat initiatieven die LGBTQI+ zichtbaar maken kunnen blijven bestaan.
Wie zich niet veilig voelt, kan niet leren
Dat LGBTQI+ leerlingen vaker het mikpunt zijn van pesterijen en grensoverschrijdend gedrag, weten we helaas al lang. Voor veel LGBTQI+ leerlingen zijn scholen onveilige plekken. En wie zich niet veilig voelt, kan niet leren – dat is dan wel het laatste waar je mee bezig bent. Deze onveiligheid leidt ertoe dat het onderwijs faalt in haar kernopdracht: elke leerling de kans geven om te leren.
In Nederland zijn scholen al sinds 2012 verplicht om leerlingen respectvol te leren omgaan met seksuele diversiteit, terwijl dit bij ons nog altijd niet het geval is. Nu de minimumdoelen worden herbekeken door de Vlaamse overheid, roepen we onderwijsminister Zuhal Demir op om dat recht te zetten. Het is hoog tijd dat lessen over gender-, sekse- en seksuele diversiteit verankerd worden in de minimumdoelen voor het secundair onderwijs. Voor sommige jongeren zijn scholen nog de enige plaats waar ze hierover positieve opvattingen horen – in tegenstelling tot thuis, in hun vriendenkring en online. Die plek mogen we niet verliezen.
Dat minister Demir het antipestbeleid laat meenemen in schooldoorlichtingen, is al een belangrijke stap. Maar je mag antipestbeleid niet zien als iets dat losstaat van LGBTQI+ inclusie. Die twee hangen samen. Zo toont onderzoek dat een ondersteunend schoolklimaat waarin seksuele diversiteit wordt gerespecteerd en leerkrachten hun steun uitspreken voor LGBTQI+ personen, samenhangt met minder pestgedrag en onveilige ervaringen voor álle leerlingen. Kortom: LGBTQI+ inclusie op school ís pestpreventie.
In januari 2026 namen 34.288 scholieren deel aan de Grote Scholierenbevraging, over uiteenlopende onderwijsthema’s. Op 29 september publiceerde de Vlaamse Scholierenkoepel het volledige onderzoeksrapport. Vandaag brengt de organisatie de voornaamste resultaten van de 1.738 deelnemende LGBTQIA+ scholieren samen in een aparte fiche. Voor het thema welbevinden lieten 1.087 LGBTQIA+ scholieren hun stem horen.
